Chody koni – prawidłowe i nieprawidłowe

Prawidłowe chody konia

Ocena z przodu i tyłu - Kończyny są przenoszone w dwu pionowych płaszczyznach równoległych do płaszczyzny strzałkowej. Często przy takim ustawieniu mówi się, że można strzelać między nogami. Czyli kończyny w ruchu ni wykazują żadnych odchyleń. Ślady kończyn tworzą dwie proste równoległe linie. Warunkiem, takiego chodu jest prawidłowa postawa kończyn i zginanie stawów dokładnie w kierunku ruchu.

Ocena z boku - Kończyny wyraźnie unoszone ponad podłoże, tor przenoszenia każdej z nich jest taki sam. Chód jest regularny zarówno w stępie jak i kłusie, tor lewej kończyny jest taki sam jak prawej w równych odstępach czasu słychać jednakowe uderzenia kopyt o podłoże. Idealny jest chód okrągły, gdzie koń podnosi wysoko kończyny i sięga nimi daleko w przód, a łuk ma kształt regularnego wycinka koła.

Lecz patrząc z boku powinniśmy także obserwować jak koń stawia kopyta o podłoże. Ruch jest prawidłowy wtedy, gdy koń stawia kopyto płasko na podłożu, równocześnie na strzałce i brzegu podstawowym. Czasem są konie, które najpierw stawiają przednia część kopyta na podłożu, co wygląda elegancko i ma znaczenie u koni ujeżdżeniowych. Lecz taki sposób stawiania kończyn może wskazywać na dolegliwości występujące u konia.

Nieprawidłowości chodów

Chody „złe" wynikają najczęściej z wad postawy i jej stopnia nasilenia się. Lecz może się także zdarzyć, iż u koni o prawidłowej postawie, chód nie zawsze jest dobry.

Ocena z przodu i tyłu - różne część i kończyn w czasie ruchu zataczają koła do wewnątrz, na zewnątrz od wymienionych płaszczyzn pionowych równoległych do płaszczyzny strzałkowej.

Przyczyną jest to, że stawy nie są zginane jedynie w kierunku ruchu, lecz wykazują ruch boczny, lub przyśrodkowy. Chód konia jest w tym wypadku mniej wydajny, kopyta konia zderzają się i kaleczą nogi, kopyta są nierównomiernie ścierane.

Ściganie się - polega na uderzaniu kończyn tylnych o przednie, najczęstszą przyczyną tego jest to, iż koń ma stosunkowo krótką kłodę, a długie kończyny, które stawia daleko do przodu. Konie o takiej budowie podczas cwału unikają ścigania się i rozstawiają szerzej tylne kończyny, stawiając je na zewnątrz od kończyn przednich. Wada ta może także występować u koni o ściętym zadzie, postawach podniebnej lub szablastej.

Ściganie możemy podzielić na proste, - kiedy kończyna tylna uderza o przednią po tej samej stronie, przekątne, kiedy tylna lewa uderza o prawą przednią.

Lecz nie każdy koń o wadliwej postawie może wykazywać nieprawidłowości chodów. Wszystkie wady ze ściganiem się, lub strychowanie najczęściej występują u koni zmęczonych lub przeciążonych pracą.

Strychowanie - zderzanie się kończyn przedniej z przednią, tylnej z tylną. Strychowanie najczęściej występuje przy postawach: zbieżnej, wąskiej, francuskiej, i beczkowatej zazwyczaj w galopie i kłusie. Jeśli nie jesteśmy pewni czy koń się strychuje możemy nałożyć na nogi trochę kredy i pogonić konia kłusem, w miejscu strychowania kreda powinna być starta.

Tancerski chód - tor przenoszonych kopyt sięga głęboko do wewnątrz od pionowych płaszczyzn może nawet się przecinać.

Bilardowanie - zataczanie kopytem szerokiego łuku na zewnątrz, związane jest to z wadą o nazwie szpotawa.

Krok marynarski - sprawia, ze koń kołysze się na boku, łączy się to z postawą rozbieżną, gdzie prawe kończyny są daleko stawiane od lewych.

Postawa zbieżna powoduje przenoszenie kopyt konia łukiem na, zewnątrz, lecz stawiane są niemal jedno przed drugim. Ślady układają się blisko siebie i może także dochodzić do strychowania.

Lisi chód - spowodowany jest wadą jednej kończyny lewej lub prawej, chód konia wykazuje większą nieprawidłowość z jednej strony.

Przy postawach, francuskiej, krowiej, iksowatej i rozwartej, kończyna konia po postawieniu na podłoże, wykonuje nieznaczny ruch obrotowy w danym stawie w kierunku na zewnątrz.

Przy postawach beczkowatej, szpotawej i zwartej jest odwrotnie, czyli kończyna robi niewielki ruch obrotowy do wewnątrz.

Ocena z boku

Postawa podniebna, kozia związana z kopytami tępokończystymi - wierzchołek toru jest przesunięty do przodu. Kopyto w pierwszej fazie podnoszenia może być nawet ciągnięte po ziemi, powoduje to szybsze ścieranie się przedniej ściany kopyta. Opuszczane jest po stromym torze

Postawa przedsiewna i barania połączona z kopytami ostrokończystymi , łuk zataczany ma mniejszą wysokość, wierzchołek znajduje się bliżej początku toru. Kopyto jest unoszone stromo, natomiast opada lekko na podłoże po długim i płaskim łuku. Kiedy kopyto już opadnie na ziemie może jeszcze następować przesunięcie go do przodu, rodzaj poślizgu powodujący szybsze ścieranie się kątów wyporowych i ścian przekątnych.

Niskie podnoszenie kopyt, czasem nawet wleczenie ich po ziemi może być spowodowane bolesnością stawów, jak i także usztywnieniem grzbietu związanym z nieprawidłowo dopasowanym siodłem lub złym dosiadem jeźdźca.

Chód dwutaktowy - jest to dość poważna wada kopyt. Kopyto na podłoże jest stawiane od kątów wyporowych, a w drugiej fazie opada na całą strzałkę i brzeg podstawowy. Takie stawianie kopyt powoduje szybsze ścieranie się kątów wyporowych i ścian przekątnych, co może spowodować bolesność kopyta.

Za zgodą Państwowego Wydawnictwa Rolniczego i Leśnego

Na podstawie „Pielęgnacja i podkuwanie kopyt koni"

J.F